Waarheen met onze sociale zekerheid? – De pensioenen onder de loep

België zit in het Europese koppeloton, zowel qua uitgaven aan sociale zekerheid (29,1% van het bbp – Europese Commissie, 2015) als op het vlak van sociale bijdragen (33% van de loonkost; werkgevers- en werknemersbijdragen). Welke socialezekerheidsprestaties staan hier dan tegenover?

Geschreven door Ineke De Bisschop, COMPETENTIECENTRUM WERK & SOCIALE ZEKERHEID
19 september 2018

In deze reeks nemen we elke week een aspect van de Belgische sociale zekerheid onder de loep voor een Europese benchmark. We kijken hoe België zich verhoudt ten aanzien van andere EU-lidstaten, en of we in het buitenland inspiratie kunnen halen. Deze week focussen we op de grootste pijler binnen de sociale zekerheid: de pensioenen.

De vergrijzing en pensioenuitgaven spelen een grote rol in de steeds verder stijgende socialezekerheidsuitgaven: uit het Ageing Report van de Europese Commissie (2018) blijkt dat in 2016 reeds 27,6% van het bbp besteed werd aan sociale uitgaven in verband met vergrijzing (pensioenen, gezondheidszorg, ouderenzorg, werkloosheidsuitkeringen en onderwijs). De Europese Commissie berekende daarbij dat de sociale kosten voor België aanzienlijk verder zouden stijgen, naar 31,1% van het bbp in 2040 en zelfs 32,6% in 2070, wat ons meteen doet opschuiven van een Europese vijfde plaats vandaag naar de eerste plaats in 2070.

Hoewel in de meeste West-Europese landen de wettelijke pensioenleeftijd vanaf 2020 op 67 jaar geprikt staat, hoort België, samen met Frankrijk, bij de slechtste leerlingen van Europa op het vlak van effectieve uittredingsleeftijd: in 2016 was dit voor België gemiddeld nog 60 jaar (OESO, 2016). Waar er in 2017 nog 2,3 werkenden waren per gepensioneerde, vermindert deze ratio drastisch naar 1,6 werkenden per gepensioneerde in 2060, wat eveneens een impact heeft op de financiering (Studiecommissie voor de vergrijzing, 2018).

VBO – De snel stijgende vergrijzingsuitgaven, versterkt door een steeds hogere leeftijdsverwachting in combinatie met een zeer lage uittredingsleeftijd en de dalende ratio tussen werkenden en gepensioneerden, maken dat doorslaggevende inspanningen op verschillende fronten fundamenteel zijn: inzetten op een hogere werkzaamheidsgraad van oudere werknemers, de verdere uitwerking van de tweede pensioenpijler, en een doordacht akkoord over de zware beroepen.


Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.

VBO-NIEUWSBRIEF IMPACT

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.