Nieuwe handelsstrategie van de Europese Unie

Na een brede openbare raadpleging, maakte de Europese Commissie op 18 februari 2021 haar nieuwe handelsstrategie bekend: naar een ‘open, duurzaam en assertief’ Europees handelsbeleid. Die herziening komt 5 jaar na de publicatie van de ‘Trade for All’-strategie en gebeurt in de context van een diepe economische crisis. Volgens de jongste schattingen van de WTO is het globale handelsvolume van goederen en diensten in 2020 met meer dan 9% gekrompen. De handelsstrategie moet dus ten volle bijdragen aan de economische relance en het groeiherstel na de COVID-19-pandemie.


Thomas Julien, COMPETENTIECENTRUM EUROPA & INTERNATIONAAL
26 februari 2021

De drie hoofdlijnen van de strategie moeten de veerkracht en de competitiviteit van de Europese bedrijven versterken, de duurzaamheid en billijkheid van het handelsbeleid verhogen en meer assertiviteit en samenwerking bewerkstelligen in het Europese optreden.

Open

De Europese Commissie verdedigt haar model van ‘open strategische autonomie’. Europa sluit zich niet af van de internationale handel, maar wil zijn externe afhankelijkheid beter beheren. De coronacrisis toonde aan dat de globale waardeketens in het algemeen goed functioneerden. Er moeten echter wel lessen worden getrokken inzake de diversificatie van bevoorradingsbronnen. Het handelsbeleid moet een belangrijke rol spelen in de vereenvoudiging van uitwisselingen met strategische derde markten.

De Commissie bevestigt meteen opnieuw haar fundamentele steun aan het op regels gebaseerde multilaterale handelsstelsel. Vooral de grondige hervorming van de Wereldhandelsorganisatie is prioritair.

Door de openstelling van de handel kunnen ook de handelsrelaties met onze Amerikaanse partner onder de regering-Biden worden hersteld.

Duurzaam

De groene agenda van de Europese Unie zal centraal staan in het Europese handelsbeleid dat de doelstellingen van de Green Deal beoogt waar te maken. De strijd tegen klimaatverandering staat voortaan bovenaan de duurzaamheidsagenda van de handelsstrategie, bijvoorbeeld door de invoering van een carbon border adjustment-mechanisme aan de grenzen.

De hoofdstukken over duurzame ontwikkeling in de handelsakkoorden krijgen een grotere rol in domeinen als overbevissing, ontbossing en biodiversiteit. Het klimaatakkoord van Parijs zal een essentiële clausule worden in handelsverdragen.

De Europese Commissie zal in 2021 ook een herziening voorstellen van haar uit 15 punten bestaande actieplan rond handel en duurzame ontwikkeling.

Assertief

De Europese Unie bouwde een handelsnetwerk uit van 46 overeenkomsten waarbij in totaal 78 partnerlanden betrokken zijn. De verbintenissen opgenomen in verschillende soorten vrijhandelsakkoorden moeten bijgevolg door de verschillende partijen worden nageleefd.

De benoeming van een ‘Chief Trade Enforcement Officer’ versterkt de tenuitvoerlegging van de handelsakkoorden van de Europese Unie. Sinds eind 2020 is er één aanspreekpunt in de DG Handel voor klachten die worden ingediend door stakeholders. Dat gecentraliseerde systeem laat toe om markttoegangsbarrières te identificeren en weg te werken en in te grijpen wanneer milieu- en sociale verplichtingen in de vrijhandelsakkoorden niet worden nageleefd.

De Commissie zal voortaan assertiever optreden bij het verdedigen van de handelsbelangen van de Unie. Hoewel ze de voorkeur geeft aan multilaterale oplossingen, zal ze niet aarzelen om eenzijdige beslissingen te nemen indien nodig.

Naast de bestaande instrumenten ter verdediging van de handel, zal de Europese Commissie ook een reeks nieuwe wetgevingsinstrumenten ontwikkelen om het hoofd te bieden aan oneerlijke concurrentie, bijvoorbeeld een antidwangmechanisme en een stelsel voor buitenlandse subsidies.

VBO - Het VBO verwelkomt die nieuwe koers van het Europese handelsbeleid die zich sinds 2019 aftekent. Nu ze in een coherente strategie werd gegoten, kunnen de ondernemingen zich positioneren op lange termijn en een kader schetsen voor de buitenlandse handel van België. Het VBO betreurt echter dat er helemaal geen richting wordt aangegeven voor de investeringsbescherming, een exclusieve bevoegdheid van de Europese Unie sinds 2009, toch een opvallende lacune. Ten slotte moet er in het bijzonder over gewaakt worden dat de Europese Unie blijft openstaan voor handel, dat is immers een cruciaal element voor het welvaren van onze economie. Het VBO zal nu samen met zijn sectorfederaties de verschillende aspecten van de handelsstrategie nauwkeurig onderzoeken.

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.