Wat betekent de Brexit deal?

Laatste nieuws

De Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk hebben op 24 december een handels- en samenwerkingsakkoord (Trade and Cooperation Agreement – TCA) afgesloten. Het VBO juicht het akkoord toe omdat het het schrikbeeld van de toepassing van douanerechten of quota op de handel tussen België en het Verenigd Koninkrijk wegneemt en tegelijkertijd een gezonde concurrentie waarborgt.


Olivier Joris, COMPETENTIECENTRUM EUROPA & INTERNATIONAAL
31 december 2020

Intussen hebben de Raad en het Europees Parlement de tekst positief ontvangen en hebben ze hun goedkeuring gegeven voor een voorlopige inwerkingtreding van het TCA vanaf 1 januari 2021 (in afwachting van de definitieve bekrachtiging door het Europees Parlement). Het Britse parlement heeft hetzelfde gedaan. De tekst van het akkoord is op 30 december dan ook formeel ondertekend door de Raad, de Europese Commissie en de Britse premier.

Dit betekent dat de "status quo-achtige" overgangsperiode op 31 december om middernacht is afgelopen. Vanaf 1 januari 2021 heeft het Verenigd Koninkrijk de interne markt en de douane-unie van de EU daadwerkelijk verlaten. Er zijn op deze datum dan ook zeer veel wijzigingen en nieuwe regels en procedures ingevoerd, met name op het gebied van douaneformaliteiten en verschillende controles. Deze veranderingen zijn het logische gevolg van de handel met een derde land. Zij vloeien voort uit eerdere bepalingen van de Belgische, Europese en Britse autoriteiten, die gedeeltelijk zijn aangevuld door het TCA.

Het akkoord tussen de EU en het VK

De tekst van het handels- en samenwerkingsakkoord (Trade and Cooperation Agreement), alsook diverse toelichtende documenten (waaronder een korte inleidende brochure en een lijst met vragen en antwoorden) zijn door de Europese Commissie gepubliceerd.

Dit akkoord is uiteraard geen reproductie van de eerdere situatie en biedt het Verenigd Koninkrijk dus niet de voordelen van het EU-lidmaatschap.

Niettemin maakt de overeenkomst een speciale relatie met het Verenigd Koninkrijk mogelijk, die met name gebaseerd is op het concept van "zero tariff, zero quota" voor de uitvoer naar en de invoer uit het Verenigd Koninkrijk (op voorwaarde dat specifieke bepalingen inzake oorsprongsregels in acht worden genomen). Naast aspecten die verband houden met het vergemakkelijken van de handel in goederen en diensten, bevat het TCA ook specifieke bepalingen inzake vervoer, overheidsopdrachten, intellectuele eigendom, beroepsmobiliteit en sociale zekerheid, energie, enz. Voorts is er bijzondere aandacht besteed aan de visserij en aan politiële samenwerking. Het TCA voorziet ook in de voortzetting, onder voorwaarden, van deelname van het VK aan bepaalde EU-programma's (o.a. inzake innovatie en O&O).

Het akkoord bevat ook diverse bepalingen om een gezonde concurrentie en een “level playing field” tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk te waarborgen, alsook een mechanisme voor het oplossen van eventuele geschillen die in het kader van de tenuitvoerlegging van de tekst door de twee partijen kunnen ontstaan. 

Brexit Adjustment Reserve (EU steun aan meest getroffen regio’s en sectoren)

De Europese Commissie heeft op 26 december ook haar voorstel gepubliceerd om een "Brexit Adjustment Reserve" op te richten. Dit instrument, waartoe midden 2020 is besloten in het kader van de onderhandelingen over de meerjarenbegroting van de EU, heeft tot doel de sectoren, regio's en overheden te ondersteunen die het meest te lijden hebben onder de gevolgen van het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de interne markt en de douane-unie. De reserve bedraagt bijna 5,371 miljard EUR, waarvan 4 244 832 000 EUR in 2021 wordt toegewezen als prefinanciering en 1 126 162 000 EUR wordt toegewezen en uitbetaald in 2024. De subsidiabiliteitsperiode loopt van 1 juli 2020 tot en met 31 december 2022. De Europese Commissie geeft in haar publicatie een niet-exhaustieve lijst van steunmaatregelen die de lidstaten kunnen nemen om steun te bieden aan de actoren die het meest door Brexit worden getroffen inzake handelsbetrekkingen of activiteiten gerelateerd aan visserij.

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.