Belasten van multinationals: hoorzittingen in het parlement

De commissie voor de Financiën en de Begroting is op 17 november gestart met hoorzittingen over het belasten van multinationals. Het gaat daarbij om het bekende dossier over de belasting van de digitale economie dat op dit moment op OESO-niveau besproken wordt en waarbij maar liefst 139 landen betrokken zijn.


Jean Baeten, COMPETENTIECENTRUM FISCALITEIT & INVESTERINGEN
22 november 2021

Het VBO heeft op die hoorzitting een aantal belangrijke vaststellingen gedaan:

  • Het gebrek aan transparantie, overleg en communicatie: in tegenstelling tot het principe van de scheiding der machten dat aan de basis ligt van onze parlementaire democratieën zijn de uitwerking en de goedkeuring van de belastingwetgeving op internationaal niveau exclusieve bevoegdheden van de uitvoerende macht geworden. In de praktijk worden de teksten achter gesloten deuren voorbereid door de belastingadministraties en vervolgens achter gesloten deuren goedgekeurd op ministerniveau.
  • Dat wetgevend proces roept ook op vlak van nationale soevereiniteit vragen op, want we stellen vast dat in de  praktijk een paar grote staten, leden van de G7 en de G20, hun visies opleggen aan de rest van de wereld. En die grote staten willen geen vrijheden meer toekennen aan de andere staten die hun eigen fiscaal en economisch beleid willen voeren.
  • De impactstudies zijn oppervlakkig en erg onvolledig. Ze zijn enorm uiteenlopend en schommelen tussen 75 miljoen euro en 20 miljard euro.
  • De ondernemingen weten er even weinig over als de parlementariërs en de ondervragingen van de directeur belastingzaken van de OESO en de vertegenwoordiger van de belastingadministratie bevestigen dat we er niets nieuws over zullen vernemen zolang de onderhandelingen aan de gang zijn.

Door een gebrek aan informatie was de hoorzitting vooral een gelegenheid om essentiële en tot op vandaag weinig aangekaarte vragen te stellen. Naast de behoefte aan serieuze en professionele impactstudies alvorens een akkoord te sluiten (een verantwoordelijkheid van de minister van Financiën, die over alle nodige fiscale gegevens beschikt), hebben die vragen hoofdzakelijk betrekking op:

  • De ontwikkeling van de vennootschapsbelasting: gaan we richting een duaal systeem met een internationaal kader voor de multinationale groepen (beslist op G20-niveau) en een nationaal kader voor de andere vennootschappen (beslist op Belgisch niveau in overeenstemming met het Europees recht)? Of een meervoudig systeem, met een steeds specifieker systeem voor de kleine ondernemingen? En wat met de middelgrote ondernemingen, die systematisch vergeten worden door de politieke machthebbers, die alle lasten van de grote ondernemingen dragen maar nooit profiteren van de steunmaatregelen voor kleine ondernemingen?
  • Hoe zien de regering en het parlement de aanwezigheid van multinationals: worden ze enkel uit fiscaal oogpunt bekeken of worden ze ook als mogelijke kansen gezien? Het VBO werkt momenteel aan de uitwerking van een nieuwe visie over dat onderwerp.

Ten slotte was de hoorzitting ook het moment om een aantal bezorgdheden van de betrokken ondernemingen uit te spreken, in het bijzonder:

  • De vaststelling dat een fundamentele hervorming andermaal op zeer korte termijn geïmplementeerd zal moeten worden (een nieuwe wet van 31 december 2022 moet ingevoerd worden vanaf 1 januari 2023) zonder enige voorbereiding of overleg met de bedrijven over de operationalisering van de maatregelen (het gaat over 200 pagina’s nieuwe teksten).
  • Hoe verlagen we de verpletterende administratieve kosten die zich blijven opstapelen ondanks de beloftes van de opeenvolgende regeringen?
  • Hoe voorkomen we de dubbele en meervoudige internationale belastingheffingen die de hervorming onvermijdelijk zal veroorzaken?
  • Hoe moeten bedrijven de hoogte van de voorafbetalingen kunnen blijven inschatten binnen zo’n vaag, veranderlijk en ingewikkeld juridisch kader, waarvan de impact nog onbekend is? Zullen er aan die onzekerheid sancties verbonden zijn?

Deze hervorming is essentieel en zal in België verreikende gevolgen hebben. Het is hoog tijd dat de Belgische autoriteiten communiceren, transparant zijn en overleggen. Zoals de bevraging uit ons 24e REFLECT-nummer aantoont, zijn de multinationals onontbeerlijk voor onze economie. Hun sterke onderlinge afhankelijkheid met de kleine en middelgrote ondernemingen vormt een bron van welvaart. Ze verdienen meer positieve en constructieve aandacht!

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.