Het Europees Rekenhof concludeerde vorige week in een rapport dat REPowerEU, het plan dat Europa energieonafhankelijk moet maken, volgens de huidige gang van zaken niet haalbaar is. Een van de redenen daarvoor zijn de ondermaatse investeringen in koolstofarme energie.
De recente studie van het Europees Rekenhof legt een pijnlijke realiteit bloot: in Europa wordt vandaag onvoldoende geïnvesteerd om de doelstellingen van REPowerEU binnen bereik te houden. Dat plan werd in het leven geroepen naar aanleiding van de inval van Rusland in Oekraïne, met als voornaamste doel: meer schone energie produceren binnen Europa, om zo de Europese energieafhankelijkheid af te bouwen.
Van de 300 miljard euro aan investeringen die naar schatting van de Europese Commissie nodig zijn, werd tot nu toe minder dan een vijfde aangewend. Dat bedrag werd nochtans beschikbaar gesteld uit het coronaherstelfonds, opgericht in 2020 om EU-lidstaten te ondersteunen in hun herstel van de coronacrisis, en zodoende te vergroenen en digitaliseren. Het Europese Rekenhof analyseerde de nationale energie- en klimaatplannen (daarin moeten de lidstaten hun bijdrage aan REPowerEU aantonen) en moet besluiten dat de meeste landen geen concrete maatregelen namen.
Flankerend beleid ontbreekt
Het standpunt van het VBO blijft onveranderd: ambitieuze doelstellingen moeten gepaard gaan met een navenant flankerend beleid. Immers, zonder de noodzakelijke randvoorwaarden die onze industrie in staat stellen mee de transitie te maken, dreigt de uitvoering achter te blijven op de politieke ambities. Al geruime tijd wijzen ondernemingen erop dat de energietransitie meer vereist dan alleen bijkomende verplichtingen.
Als overheden van bedrijven verwachten dat ze hun klimaatverplichtingen waarmaken, dan moeten ze zelf ook een omgeving creëren waarin investeren in emissiereductie economisch aantrekkelijk wordt. Dat betekent concreet onder meer voldoende elektriciteits-, waterstof- en -CO2-infrastructuur, en voldoende toegang tot koolstofarme energie tegen competitieve prijzen.
Bedrijven zijn bereid hun rol op te nemen in de decarbonisatie van de economie. Zij investeren al massaal in energie-efficiëntie, elektrificatie, circulaire processen en innovatieve schone technologieën. Maar de transitie kan niet uitsluitend op de schouders van ondernemingen rusten.
Nood aan aantrekkelijk investeringsklimaat
Het succes van de transitie wordt trouwens niet uitsluitend bepaald door emissiedoelstellingen of bijkomende regelgeving, maar vooral door de vraag of Europa erin slaagt een aantrekkelijk investeringsklimaat te creëren voor schone technologieën.
Het succes van de energietransitie wordt niet enkel bepaald door emissiedoelstellingen of bijkomende regels.
De boodschap is eenvoudig maar fundamenteel: als Europa zijn klimaatambities wil waarmaken, moeten meer concrete maatregelen getroffen worden om die doelstellingen op een haalbare en rendabele manier te kunnen realiseren. Bedrijven moeten inspanningen leveren, overheden ook. Want voor een succesvolle energietransitie geldt meer dan ooit: it takes two to tango.
Lees meer artikels over:
