Nieuws • 18 juni 2026

Energietransitie voor kmo’s: anticiperen is de sleutel tot succes

Tijdens het VBO-event ‘Energietransitie voor kmo’s: van verplichting naar rendabele opportuniteit’ op 16 juni, stond één boodschap centraal: de energietransitie is vandaag realiteit, en wie tijdig anticipeert, maakt het verschil. Het event kaderde binnen de BE PREPARED-campagne, waarmee ondernemingen worden ondersteund om zich voor te bereiden op disruptieve gebeurtenissen en systemische shifts. De focus lag niet op abstracte doelstellingen, maar op concrete stappen die kmo’s vandaag al kunnen zetten.

Elektrificatie en flexibiliteit: vooruitdenken loont

Elektrificatie vormt voor veel kmo’s de logische stap in hun energietransitie. Tegelijk maakt ze bedrijven afhankelijk van netcapaciteit, die steeds meer onder druk komt te staan door de snelle toename van de vraag naar elektriciteit. Het gevolg? Congestie op het net.

De combinatie van stijgende elektrificatie en beperkte netcapaciteit maakt één zaak duidelijk: ondernemingen moeten zich daarvan bewust zijn, en zich vandaag al voorbereiden. Bedrijven die hun toekomstige energiebehoeften tijdig inschatten en bespreken met hun netbeheerder, verhogen hun kans om effectief en zonder vertraging te kunnen aansluiten. Daarbij wordt flexibiliteit steeds belangrijker. Door hun verbruik slimmer af te stemmen op het net kunnen ondernemingen niet alleen bijdragen aan het net, maar ook opportuniteiten creëren door in te spelen op de vaak volatiele elektriciteitsprijzen.

Technologie beschikbaar, kostenplaatje in beweging

Op technologisch vlak is de dominante boodschap positief: voor een groot deel van de activiteiten zijn oplossingen vandaag al beschikbaar. Zo kan een aanzienlijk aandeel van de industriële warmteprocessen geëlektrificeerd worden met bestaande technologieën.

De uitdaging ligt echter vaak nog in de economische haalbaarheid. In de huidige marktomstandigheden blijft elektriciteit in veel gevallen duurder dan fossiele alternatieven, waardoor investeringsbeslissingen niet altijd vanzelfsprekend zijn.

Tegelijk evolueert het beleidskader, zowel op Europees als op federaal en regionaal niveau. Maatregelen zoals het emissiehandelssysteem (ETS II) plakken een prijs op CO2 en de omzetting van Europese energie- en klimaatdoelstellingen in nationaal beleid zal de prijsbalans tussen energiedragers steeds meer beïnvloeden. Dat creëert perspectief.

Ondersteuning om de stap te zetten

Kmo’s staan er niet alleen voor om hun energietransitie te realiseren. Er bestaan verschillende instrumenten om bedrijven te begeleiden, zowel voor het uitvoeren van haalbaarheidsstudies als voor de effectieve investeringen. Alle deelnemers kregen na het event ook een praktische toolkit mee naar huis, met daarin een stappenplan waarmee ondernemingen een gefaseerd energietransitieplan kunnen uitwerken.

De energietransitie hoeft geen last te zijn, maar kan een hefboom worden voor competitiviteit.

Van verplichting naar opportuniteit

De rode draad doorheen het event was duidelijk: de energietransitie hoeft geen last te zijn, maar kan een hefboom worden voor competitiviteit. Voorwaarde is wel dat bedrijven niet afwachten. Door nu al hun energiebehoeften in kaart te brengen, hun plannen af te stemmen op het net en rekening te houden met toekomstige evoluties, kunnen kmo’s zich beter positioneren in een systeem dat volop in verandering is. Anticiperen betekent in dat opzicht niet alleen risico’s beperken, maar vooral kansen creëren.

Deel deze pagina:

Lees meer artikels over:

Over de auteurs
Olivier Van der Maren
Competentiecentrum Energie, Klimaat & Mobiliteit
Maarten Van Eeckhoute
Competentiecentrum Energie, Klimaat & Mobiliteit