Om de twee jaar publiceert Elia zijn ‘Adequacy & flexibility study for Belgium’ (dit jaar voor de periode 2026-2036). Dat verslag (van meer dan 380 pagina’s) geeft een nauwkeurig beeld van ons vermogen om te voldoen aan onze toekomstige elektrische behoeften. In deze vijfde editie worden drie scenario’s omschreven, talrijke projecties gemaakt en verschillende gevoeligheidsanalyses uitgevoerd. Het verslag is dus een echte schat aan informatie.
De transmissienetbeheerder begint het verslag met een transparante introspectie, door de prognoses van zijn laatste verslag (twee jaar geleden) te vergelijken met de ontwikkelingen en verwachtingen in zijn nieuwe rapport. In grote lijnen blijken er meer elektrische voertuigen te zijn dan verwacht, maar met minder flexibiliteit (het vermogen om hun laad-/injectiecapaciteit aan te passen aan de toestand van het elektriciteitssysteem). Daarnaast wordt de sterke groei van datacenters bevestigd. De industrie groeit echter minder dan verwacht, eveneens met minder flexibiliteit. De ontwikkeling van offshorewindturbines loopt vertraging op en de toename van hun capaciteit is lager dan verwacht. Over het algemeen zal het stroomverbruik lager zijn dan verwacht.
Geschiktheid van het systeem
Op korte termijn zal het systeem, onder andere gezien de verlenging van de levensduur van twee kernreactoren (Doel 4 en Tihange 3), in staat zijn om de elektriciteitsbehoeften van het land te dekken. Het aandeel hernieuwbare energie blijft sterk groeien en heeft een rechtstreekse, neerwaartse impact op het aantal bedrijfsuren van gascentrales. Die laatste blijven echter van essentieel belang voor het evenwicht van het systeem, vooral wanneer hernieuwbare energiebronnen niet voldoende elektriciteit produceren. In het verslag wordt dan ook gewezen op de cruciale rol van het capaciteitsremuneratiemechanisme (CRM) dat werd ontwikkeld om de bestaande productiecapaciteit in stand te houden (en te vermijden dat die de markt verlaat) en nieuwe capaciteit aan te trekken.
Er moeten vandaag fundamentele beslissingen worden genomen voor de lange termijn, met name op het gebied van nucleaire capaciteit, offshorecapaciteit en interconnecties.
Een steeds grotere flexibiliteit
Het verslag van Elia focust in grote mate op de noodzaak van meer flexibiliteit in het systeem. Door de ontwikkeling van intermitterende hernieuwbare energiebronnen (variatie naargelang de weersomstandigheden) zal het systeem steeds vaker de overschotten in elektriciteitsproductie (naast de momenten van lage productie van hernieuwbare energie) moeten opvangen. Om die uitdagingen het hoofd te kunnen bieden, moet in meer flexibiliteit worden voorzien, onder meer door de opslag en de aanpassing van afnames en injecties van zowel industriële als particuliere consumenten (opladen van elektrische voertuigen en warmtepompen, niet-injectie van fotovoltaïsche elektriciteit). Dat betekent dat bestaande belemmeringen, of die nu van technische, wetgevende of gedragsgerelateerde aard zijn, moeten worden aangepakt en dat de juiste stimuli moeten worden gegeven.
Flexibiliteit is nu al een uitdaging en zal in de toekomst nog een nog grotere uitdaging worden door de verdere ontwikkeling van hernieuwbare energiebronnen. We moeten de puzzelstukjes dus dringend samenleggen om ervoor te zorgen dat de vereiste flexibiliteit kan worden gegarandeerd.
| De ‘Adequacy & flexibility study for Belgium’ (beschikbaar op de website van Elia, enkel in het Engels) biedt een reeks analyses van het elektriciteitssysteem, dat in verschillende opzichten interessant en erg gedetailleerd is. Klik hier om het verslag te downloaden. |
Lees meer artikels over:
