Nieuws 08 oktober 2025

Pensioenhervorming: bonus-malus voor een duurzaam evenwicht

De regering wil een bonus-malussysteem invoeren voor pensioenen. Dat houdt in dat het pensioenbedrag aangepast wordt naargelang het moment waarop de begunstigde daadwerkelijk met pensioen gaat: wie vroeger stopt, krijgt een lager pensioenbedrag (malus), wie later stopt, een hoger (bonus).

De vakbonden reageren scherp op de voorgestelde correcties, maar er zijn ook verdedigbare argumenten. Zo moeten de maatregelen werknemers stimuleren om langer aan het werk te blijven, via financiële prikkels voor wie na de wettelijke pensioenleeftijd blijft werken. Dat zou de druk op ons socialezekerheidsstelsel (en dus ons pensioenstelsel) helpen verlichten, door het aantal bijdragers te verhogen en de uitbetaling van pensioenen uit te stellen.

Bovendien zorgt dat bonus-malussysteem opnieuw voor een billijke behandeling van de werknemers, omdat het rekening houdt met het aantal jaren dat de werknemer zijn pensioen zal ontvangen. Een werknemer die eerder met pensioen gaat, ontvangt zijn pensioen een paar jaar langer dan zijn collega die later vertrekt. Zonder correcties zou het totale bedrag dat hij ontvangt dus hoger liggen dan dat van zijn collega. Het is dan ook logisch om dat verschil mee te nemen. Het mechanisme laat iedereen vrij kiezen wanneer hij met pensioen gaat, maar past het pensioenbedrag aan. Met andere woorden: de malus is de tegenhanger van de bonus. Daarom kiezen de meeste Europese landen niet voor een bonussysteem zonder malus.

Heeft de malus gevolgen voor mij?

De malus zal lang niet voor alle werknemers gelden. Hij treft enkel wie geen “voldoende lange loopbaan” heeft opgebouwd – dat wil zeggen minstens 35 jaar halftijds werk en minstens 7.020 effectief gewerkte dagen over de hele loopbaan (een jaar voltijds werk telt 312 dagen). Werknemers die niet aan die voorwaarde voldoen, bijvoorbeeld omdat ze gedurende hun hele loopbaan 1/3 hebben gewerkt of 10 jaar werkloos zijn geweest, kunnen de malus alsnog vermijden door hun loopbaan te verlengen tot aan de wettelijke pensioenleeftijd. Zo ontsnappen ze niet alleen aan de malus, maar bouwen ze ook extra pensioenrechten op.

Het is dus niet de bedoeling om werknemers te straffen met de pensioenmalus, maar om hen aan te moedigen hun loopbaan te verlengen. Het systeem werkt als een stimulans en is bedoeld om de duurzaamheid van het pensioenstelsel te garanderen door de bijdrageperiode te verlengen en de betaling van uitkeringen uit te stellen. Zonder langere loopbanen zullen toekomstige pensioenen wellicht veel zwaarder getroffen worden dan in een systeem met een malus.

Het nieuwe bonus-malussysteem bevordert een eerlijke behandeling en draagt bij aan het financiële evenwicht van het stelsel.

En de bonus?

De bonus die onder Vivaldi werd ingevoerd, was onnodig duur en ondoeltreffend. De nieuwe bonus sluit veel beter aan bij het doel om loopbanen daadwerkelijk te verlengen. Hij wordt enkel toegekend aan wie blijft werken na de wettelijke pensioenleeftijd, en is gekoppeld aan het aantal effectief gewerkte dagen.

Door iedereen vrij te laten kiezen wanneer ze met pensioen gaan en het pensioenbedrag daarop af te stemmen, bevordert het nieuwe bonus-malussysteem een eerlijke behandeling en draagt het bij aan het financiële evenwicht van het stelsel. De malus stimuleert om langer te werken na de eerste pensioendatum, terwijl de bonus wie blijft werken na de wettelijke pensioenleeftijd beloont. Het gaat dus niet om een overwinning voor de ‘werkgeversbank’, maar om een redelijke oplossing voor een maatschappelijk vraagstuk dat alle huidige en toekomstige werknemers aanbelangt.

Deel deze pagina:

Lees meer artikels over:

Over de auteurs
Marie-Noëlle Vanderhoven
Competentiecentrum Werk & Sociale zekerheid
This site is registered on wpml.org as a development site. Switch to a production site key to remove this banner.