Exact één jaar en 65 dagen geleden ging de transitieperiode van het Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) van start. Daarom organiseerde het VBO, samen met de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu, een webinar om te antwoorden op de volgende vragen: Hoe verliep dit eerste CBAM-jaar? Wat zijn de mogelijke sancties? En wat kunnen we in de nabije toekomst verwachten?
Ter herinnering: het Europese CBAM of koolstofgrensmechanisme legt Europese importeurs van een geselecteerde producten een koolstofprijs op basis van de CO2-emissies van hun productieproces. De impact van dit mechanisme enorm op Europese invoerders is onmiskenbaar groot. Reflectie en voortdurende opvolging zijn dan ook essentieel, vandaar het belang van ons webinar.
Een overzicht van de belangrijkste take-aways:
1. Hoe verliep dit eerste CBAM-jaar?
In België werden in de laatste vier kwartalen in totaal 1.535 rapporten ingediend, wat neerkomt op een gemiddelde van ongeveer 380 rapporten per kwartaal. Opvallend is dat de Europese Commissie verwacht dat dit aantal nog zal verdubbelen tot 700 rapporten per kwartaal. De landen waar de meeste rapporten werden ingediend zijn Duitsland, Polen en Italië.
2. Wat zijn de mogelijke sancties?
Wie niet voldoende stappen ondernam om te voldoen aan de rapportageverplichting, of van wie het rapport niet correct of compleet is, kan een boete van € 10 tot € 50 per ton CO2 verwachten in de transitiefase. Het is aan de Nationaal Competente Autoriteit, in België gaat het om de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu, om die boetes op te leggen. De FOD bepaalde ook de criteria op basis waarvan de hoogte van de boete vastgelegd. Met aandacht voor het feit dat we nog altijd in een transitiefase, leerperiode zitten.
3. Wat kunnen we in de nabije toekomst verwachten?
Het jaar 2025, het einde van de transitiefase, wordt alvast een cruciaal jaar. Eerst en vooral kunnen CBAM-declaranten zich in 2025 voor de ‘authorised CBAM declarant’ status registreren en zal ook een nieuw onderdeel van het CBAM-register voor niet-EU operatoren worden geopend. Ten slotte kunnen we ons verwachten aan een hele reeks secundaire wetgeving door de Europese Commissie. Dat betreft de ‘implementing and delegated acts’ die de praktische uitwerking van het mechanisme ondersteunen. Vanaf 2026 zullen CBAM-importeurs dan effectief moet starten met het aankopen en inleveren van CBAM-certificaten.
De webinar bewees zijn waarde als informatiebron. Maar onderstreepte bovenal het belang van de samenwerking tussen de bedrijfswereld en de nationaal competente autoriteit.
U vindt de opname en presentatie terug via de specifieke CBAM-pagina van de dienst klimaatverandering van de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu. De dienst is ook uw aanspreekpunt mocht u nog vragen hebben: [email protected] | Tel: +32 (0)2 524 96 55
Lees meer artikels over:
