België heeft zowat het meest geavanceerde beleid van Europa in verband met de thermische werkomgeving. Dat is het resultaat van overleg tussen de sociale partners in de schoot van de Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk. Wat kan en moet een werkgever doen om hittestress op te vangen?
Voor de thermische omgevingsfactoren van klimatologische of technologische aard die aanwezig zijn op de arbeidsplaats moet de werkgever een risicoanalyse uitvoeren.
Daarbij moet hij rekening houden met verschillende factoren rekening, zoals
- de luchttemperatuur
- de relatieve luchtvochtigheid
- de luchtstroomsnelheid
- de thermische straling
- de fysieke werkbelasting
- de gebruikte werkmethodes en arbeidsmiddelen
- de werkkledij en
- de persoonlijke beschermingsmiddelen.
Bovendien moet hij ook de combinatie van al die factoren én de evolutie van die factoren tijdens de werkduur in rekening brengen.
Hittestress voorkomen? Verplichtingen en oplossingen voor werkgevers.
(Preventie)maatregelen
Daarnaast zijn er temperatuurwaarden (warmte en koude) vastgelegd. Zodra die worden overschreden moet de werkgever actie ondernemen. De actiewaarden voor blootstelling aan warmte worden vastgesteld volgens de WBGT-index voor thermische belasting1. Niet zo eenvoudig, daarom stelden de FOD en de sociale partners een gebruiksvriendelijke tabel op.
Op basis van de risicoanalyse en de actiewaarden worden (preventie)maatregelen bepaald. Zo moet de werkgever in België vooraf een programma van technische en organisatorische maatregelen opstellen om de blootstelling aan koude of warmte en de daaruit voortvloeiende risico’s te voorkomen of tot een minimum te beperken. Denk aan:
- technische maatregelen die inspelen op de temperatuur van de omgevingslucht, de luchtvochtigheid, de thermische straling of de luchtstroomsnelheid;
- verlagen van de fysieke werkbelasting;
- alternatieve werkmethoden;
- beperking van de duur en intensiteit van de blootstelling;
- aanpassen van de werkroosters of de arbeidsorganisatie;
- verschaffen van beschermingskledij;
- ter beschikking stellen van aangepaste dranken.
Het actieprogramma wordt aangepast telkens de omgevingsfactoren wijzigen.
Dat programma wordt voor advies voorgelegd aan de bevoegde preventieadviseurs en aan het Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk en het wordt gevoegd bij het globaal preventieplan. De werkgever voert het programma uit van zodra de actiewaarden worden overschreden.
België is voorbeeld
In de Europese discussie hoopten onze experten veel te kunnen leren van de zuiderse landen. Niets bleek minder waar. Met onze planmatige, op overleg en op actiewaarden gebaseerde aanpak en de combinatie van technische en organisatorische en comfortmaatregelen is België zelfs een voorbeeld!
Houd er wel rekening mee dat niet alle medewerkers positief staan tegenover aangepaste werkroosters of arbeidsorganisatie. En dat om verschillende redenen, zoals het woon-werkverkeer, de opvang van schoolgaande kinderen of andere familiale verplichtingen.
Daarnaast zijn er ook de systemische beperkingen aan de arbeidsorganisatie. Zo moeten sommige sectoren rekening houden met wettelijke openingstijden. Andere bedrijven draaien volcontinu. Weer andere moeten rekening houden met vraag en aanbod van hun private klanten, enzovoort.
- 1. De WBGT-index (Wet Bulb Globe Temperature) is de internationale standaard om het effect van hittestress op het menselijk lichaam te beoordelen. De index houdt in tegenstelling tot een normale thermometer rekening met vier factoren: luchttemperatuur, luchtvochtigheid, windsnelheid en zonnestraling. ↩︎
Lees meer artikels over:
