Grondwettelijk Hof bevestigt waarborgen tegen excessen Noord-Amerikaanse class action

In een recent arrest bevestigde het Grondwettelijk Hof een heel aantal van de waarborgen die de wetgever in de Belgische class actionwet heeft ingebouwd tegen de excessen van de class action zoals ze in de Verenigde Staten wordt toegepast.


Anneleen Dammekens, COMPETENTIECENTRUM RECHT & ONDERNEMING
13 april 2016

Een class action is een groepsvordering, d.w.z. dat één persoon, de zogenaamde groepsvertegenwoordiger, namens een hele groep benadeelden naar de rechter stapt, bv. om een schadevergoeding te claimen voor een urenlange treinvertraging die honderden reizigers heeft getroffen. Dergelijke vordering bestaat al lang in de Verenigde Staten, maar in België deed zij pas in september 2014 haar intrede.

Om de excessen van de Noord-Amerikaanse class action te vermijden, voorziet de Belgische class actionwet in een aantal beperkingen, een soort waarborg tegen te veel en te lichtzinnige claims. Drie van deze waarborgen werden voor het Grondwettelijk Hof in vraag gesteld, nl.: - de wet voorziet dat een groepsvordering alleen mogelijk is voor schadegevallen die zich voordoen na 1 september 2014. Een schadegeval van voor die datum kan dus niet via een class action worden voorgelegd aan de rechtbank. Terugkeren in de tijd is m.a.w. niet mogelijk; - bovendien kan de class action alleen ingesteld worden als bepaalde, specifiek opgesomde wetgeving door een onderneming werd geschonden t.a.v. een consument. De opsomming van wetgeving is ruim – het gaat van de wetgeving over eerlijke mededinging, marktpraktijken, verzekeringen, enz. –, maar door de wetten specifiek op te sommen, kunnen ondernemingen beter inschatten waar de risico’s liggen en waar niet;  - alleen rechtspersonen die de belangen van de consumenten verdedigen en die erkend zijn door de bevoegde Belgische minister, kunnen een class action instellen en dus optreden als groepsvertegenwoordiger. Feitelijke verenigingen, advocaten en buitenlandse rechtspersonen komen dus niet in aanmerking.

Het Grondwettelijk Hof bevestigde dat de hierboven opgesomde wetgevende bepalingen niet in strijd zijn met de Grondwet. De class actionwet blijft dus ongewijzigd bestaan, op één element na: ook verenigingen uit andere EU-lidstaten die de belangen van consumenten nastreven, moeten een class action kunnen instellen, aldus het Hof.

VBO – Het VBO is tevreden dat het Grondwettelijk Hof de in vraag gestelde waarborgen tegen de Noord-Amerikaanse excessen heeft bevestigd. Hiermee geeft het Hof duidelijk aan dat de keuze van de wetgever om het toepassingsgebied van de Belgische class action te beperken, niet in strijd is met onze Grondwet.

> Klik hier voor het arrest van het Grondwettelijk Hof

Onze partners

Actiedomeinen

Een gezond ondernemingsklimaat is essentieel voor een gezonde economie en duurzame groei in België. Als VBO nemen we de verantwoordelijkheid om de motor van onze welvaartsstaat op kruissnelheid te houden. Om dat te bereiken, focussen we op 18 actiedomeinen die bijdragen tot een duurzame groei.


VBO-NIEUWSBRIEVEN

Schrijf u nu in en ontvang wekelijks de laatste artikelen direct in uw mailbox.